fizjoKielich

Urazy – bez względu na ich przyczynę, czy to podczas uprawiania sportu, po wypadku, czy codziennych aktywnościach – znacząco wpływają na nasze codzienne funkcjonowanie. Jako fizjoterapeuta chciałbym przedstawić najważniejsze informacje na temat tego, jak przebiega rehabilitacja pourazowa, jakie są jej etapy oraz czego można się po niej spodziewać.

Czym jest rehabilitacja pourazowa?

Rehabilitacja pourazowa to kompleksowy proces, którego celem jest przywrócenie pacjentowi pełnej sprawności fizycznej oraz złagodzenie dolegliwości bólowych po urazie. Kluczową rolę odgrywa indywidualne podejście oraz dobranie odpowiednich metod terapeutycznych dostosowanych do rodzaju urazu, wieku pacjenta, stanu zdrowia oraz jego potrzeb. Proces rehabilitacji obejmuje zarówno działania manualne, jak i ćwiczenia oraz zabiegi wspomagające regenerację uszkodzonych tkanek.

Jakie są etapy rehabilitacji po urazach?

Rehabilitacja po urazie dzieli się zwykle na kilka etapów. Każdy etap ma jasno określony cel terapeutyczny, a całość procesu jest prowadzona pod nadzorem fizjoterapeuty.

1. Etap wczesny – kontrola bólu i obrzęku

W początkowej fazie rehabilitacji najważniejsze jest opanowanie bólu, zmniejszenie stanu zapalnego oraz obrzęków. Na tym etapie wykorzystywane są:

• zimne okłady (krioterapia),
• terapia manualna (delikatna mobilizacja tkanek),
• pozycjonowanie kończyny, aby zmniejszyć obrzęk,
• ewentualnie zabiegi fizykalne, takie jak laseroterapia lub ultradźwięki, wspomagające gojenie tkanek.

Jest to czas ochrony uszkodzonego miejsca przed dalszym przeciążaniem.

2. Etap mobilizacji – odzyskiwanie zakresu ruchu

Kiedy objawy ostrego bólu oraz obrzęk zostaną opanowane, celem terapii staje się przywrócenie prawidłowego zakresu ruchu w uszkodzonym obszarze. W tej fazie stosuje się m.in.:

• ćwiczenia rozciągające mięśnie,
• mobilizacje stawowe prowadzone przez fizjoterapeutę,
• techniki terapii manualnej, które pomagają stopniowo zwiększać zakres ruchu bez wywoływania bólu.

Etap ten jest kluczowy, ponieważ zapobiega powstawaniu przykurczów i sztywności stawowej.

3. Etap wzmacniania – odbudowa siły mięśniowej

Kolejnym etapem rehabilitacji jest stopniowe odbudowywanie siły mięśniowej oraz poprawa stabilizacji w obrębie urazowego miejsca. Fizjoterapeuta dobiera odpowiednie ćwiczenia wzmacniające, które pomagają odzyskać:

• siłę mięśniową,
• koordynację ruchową,
• stabilność i kontrolę ruchów.

Dzięki temu można uniknąć ponownego urazu w przyszłości.

4. Etap funkcjonalny – przygotowanie do aktywności

Ostatnia faza terapii ma na celu powrót do pełnej aktywności fizycznej – czy to sportowej, zawodowej, czy rekreacyjnej. Etap ten obejmuje ćwiczenia funkcjonalne, które symulują ruchy wykonywane podczas aktywności dnia codziennego lub sportowej. W praktyce fizjoterapeutycznej na tym etapie stosuje się m.in.:

• ćwiczenia dynamiczne,
• trening równowagi i koordynacji,
• techniki profilaktyki kolejnych urazów.

Co można oczekiwać po zakończeniu rehabilitacji?

Po prawidłowo przeprowadzonej rehabilitacji pourazowej pacjent może spodziewać się:

• redukcji lub całkowitego wyeliminowania bólu,
• odzyskania pełnego lub maksymalnego możliwego zakresu ruchu,
• poprawy ogólnej sprawności fizycznej,
• większej świadomości własnego ciała, co pozwala unikać przeciążeń w przyszłości,
• bezpiecznego powrotu do aktywności zawodowych lub sportowych.

Kluczowe znaczenie w osiągnięciu sukcesu rehabilitacji ma jednak również aktywne zaangażowanie pacjenta w proces terapii oraz przestrzeganie zaleceń fizjoterapeuty dotyczących codziennej aktywności i profilaktyki.

Wskazówki fizjoterapeuty na zakończenie

Przypominam, że sukces rehabilitacji po urazie zależy od współpracy pacjenta ze specjalistą. Warto regularnie komunikować swoje odczucia oraz informować terapeutę o ewentualnych trudnościach. Dobrze przeprowadzona rehabilitacja to nie tylko proces leczenia, ale także edukacja, która pomaga uniknąć urazów w przyszłości.

Pamiętajmy – im szybciej rozpocznie się terapię po urazie, tym lepsze będą jej efekty.

Zapraszam na konsultację, pozdrawiam

F.